Sửa lỗi

862

Đức Hồng y Roncalli (sau là Giáo hoàng Gioan 23) ngày kia dự tiếp tân bên cạnh một nữ công tước mặc chiếc váy cực kì ngắn. Ngài tỏ vẻ khó chịu bằng cách suốt bữa tiệc làm như không biết bà. Cuối bữa, ngài đưa cho bà một trái táo. Rất hân hạnh, bà nói :

    – Tôi không biết phải cám ơn Ngài thế nào. Nhờ đâu tôi được Ngài ưu ái như thế ?

    Ngài chăm chăm nhìn bà rồi nói :

    – Sau khi Evà ăn quả táo, bà ta mới nhận ra là mình thiếu quần áo.

Lắng nghe theo lời sửa dạy của người khác là một mối lợi. Sự sửa dạy sẽ làm cho chúng ta trưởng thành trong nhân cách, xử thế và sống đạo làm người. Chấp nhận lời sửa dạy sẽ giúp chúng ta nên người hơn:Yêu lời nghiêm huấn là yêu tri thức, ghét lời sửa dạy là dại dột ngu si (Cn. 12,1). Sự nhắc nhở, uốn nắn và hướng dẫn của người khác sẽ giúp chúng ta nên khôn ngoan:Kẻ ngu khinh lời cha nghiêm huấn, ai giữ lời sửa dạy sẽ nên khôn (Cn. 15,5). Kho tàng sự khôn ngoan nằm trong nền văn hóa, truyền thống và tục lệ của cha ông để lại. Hơn nữa chúng ta còn có nguồn mạc khải từ chính Thiên Chúa hướng dẫn con người qua các lời dạy dỗ trong Kinh Thánh: Người giữ lời nghiêm huấn thì đi trong sinh lộ, kẻ khinh lời sửa dạy ắt sẽ bị lạc đường (Cn. 10,17).

Sửa lỗi thì khác sửa lưng hay phê bình chỉ trích. Sửa lỗi để giúp nhau nên hoàn thiện. Nhân vô thập toàn. Con người ai cũng có lỗi lầm, nên sửa lỗi là việc thường tình và cần thiết. Được người khác sửa lỗi cho mình là một cơ may hạnh phúc. Sách châm ngôn dạy rằng:Coi khinh lời nghiêm huấn ắt phải nghèo phải nhục, tuân giữ lời sửa dạy hẳn sẽ được hiển vinh (Cn. 13,18). Có nhiều cách giúp người khác sửa lỗi. Cách chân thực nhất phải có tình bác ái yêu thương. Sửa lỗi không phải để làm bêu xấu hay hạ phẩm giá người khác. Đôi khi thay vì sửa lỗi người khác, chúng ta lại rêu rao sự xấu cho mọi người biết để chê cười. Chúa Giêsu dạy rằng sửa lỗi phải rất tế nhị và đi từng bước một. Gặp gỡ riêng tư để thuyết phục, nếu chưa giải quyết được thì phải nhờ một vài nhân chứng khác và nếu tình trạng tệ hơn, khi đó mới viện đến quyền của Giáo Hội. Muốn mọi việc xuôi chảy, chúng ta cần sự cầu nguyện, lòng khiêm nhường, cử xử với lòng bác ái và biết lắng nghe. Nhờ đó chúng ta có thể thắng được lòng người anh em.

Trong sách Châm Ngôn đã dạy bảo những lời khôn ngoan: Vì huấn lệnh là ngọn đèn, lời dạy dỗ là ánh sáng, và lời quở trách bảo ban là đường dẫn tới sự sống (Cn. 6,23). Răn bảo và sửa lỗi là giúp nhau nên hoàn thiện.Đôi khi chúng ta ngại ngùng giúp người khác sửa lỗi. Vì nói lên sự thật thì hay mất lòng. Và cũng chẳng mấy ai muốn nghe những lỗi lầm của mình. Chúng ta thường chỉ nhận lỗi khi bị bắt quả tang hay có những vật chứng, nhân chứng sự thật. Một trong những lỗi mà con người hay phạm nhất đó là sự dối trá. Sự lừa dối được ẩn nấp sau nhiều chiêu bài. Dối trá gây ra biết bao bi kịch và thảm cảnh ở đời. Gây phá sản từ đời sống cá nhân, gia đình và xã hội. Có người hãnh diện vì mình đã gian dối vượt qua được nhiều nhân viên, cơ quan công quyền và chính phủ. Thiên hạ dối gian đủ điều để được lợi cho cuộc sống tạm này. Gian dối, lừa lọc đưa đến các thứ hàng giả. Giả dối quen rồi, chúng ta chẳng còn biết đâu là thật, là giả nữa. Lương tâm không còn bén nhậy với những phán đoán ở đời.